ΔΕΠΥ ή απλώς ζωηρό παιδί; Πώς να αναγνωρίσετε τα σημάδια

 

 

Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής - Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ-Υ) αναφέρεται σε παιδιά που χαρακτηρίζονται από ελλειμματική προσοχή, παρορμητικότητα και υπερκινητικότητα. Τα παραπάνω στοιχεία επηρεάζουν σημαντικά την σχολική επίδοση του παιδιού, τις σχέσεις του με τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας αλλά και τους συνομηλίκους. Ωστόσο, πολύ συχνά οι γονείς δυσκολεύονται να διαχωρίσουν εάν το παιδί τους έχει ΔΕΠΥ ή είναι απλά ζωηρό.

Είναι γεγονός ότι η αυξημένη κινητικότητα και η μειωμένη διάρκεια προσοχής θεωρείται ως κάτι φυσιολογικό και αναμενόμενο κυρίως για παιδιά προσχολικής αγωγής. Για αυτό το λόγο η διάγνωση θα πρέπει να γίνεται πάντα από ιατρό, παιδοψυχολόγο και παιδοψυχίατρο, οι οποίοι έχουν την απαιτούμενη εξειδίκευση και καλούνται να συγκεντρώσουν στοιχεία τόσο από το οικογενειακό όσο και από το σχολικό περιβάλλον.

Η ΔΕΠΥ συνδέεται με βιολογικά αίτια τα οποία όμως δεν έχουν προσδιοριστεί ακόμη. Παράλληλα όμως η οικογένεια, το σχολικό περιβάλλον και οι εμπειρίες που λαμβάνει το παιδί στην καθημερινότητα του φαίνεται να επηρεάζουν.

Είναι πολύ σημαντικό οι γονείς και οι δάσκαλοι να εντοπίζουν τα συμπτώματα της διαταραχής έγκαιρα ώστε να οργανώνεται η πιο ωφέλιμη για το παιδί παρέμβαση.

Συμβουλές προς γονείς:

1.  Αποδοχή του προβλήματος: Είναι σημαντικό οι γονείς να αποδέχονται το πρόβλημα και να απευθύνονται άμεσα σε ειδικούς για την αξιολόγηση και την αντιμετώπιση της κατάστασης.
2.  Τήρηση κανόνων και ορίων: Θέστε ξεκάθαρα όρια στα παιδιά και οργανώστε ένα σύστημα συνεπειών ως απάντηση στην παραβίαση των κανόνων. Φροντίστε να διατηρείτε την ψυχραιμία σας και αποφύγετε μη παραγωγικές αντιπαραθέσεις.
3.  Οργάνωση του χώρου: Το δωμάτιο του παιδιού θα πρέπει να είναι οργανωμένο με τέτοιο τρόπο ώστε να ορίζεται συγκεκριμένη θέση για όλα τα αντικείμενα του, τα ρούχα του, τα βιβλία του κτλ.
4.  Ενίσχυση αυτοεκτίμησης: Αναζητήστε δραστηριότητες τις οποίες το παιδί απολαμβάνει ώστε να έχει την δυνατότητα να διοχετεύει την ενέργεια του αλλά και να λαμβάνει θετική ανατροφοδότηση για την προσπάθεια που καταβάλει.
5.  Σταθερός προγραμματισμός: Το παιδί με ΔΕΠΥ είναι βοηθητικό να έχει μία ημερήσια ρουτίνα. Είναι σημαντικό να γνωρίζει το πρόγραμμα του στο σχολείο, στο σπίτι και να ενημερώνεται για οποιαδήποτε αλλαγή έγκαιρα ώστε να αισθάνεται ότι διατηρεί τον έλεγχο της καθημερινότητας του.

Υπάρχουν τρόποι ώστε να αντιμετωπιστούν οι δυσκολίες που φέρει ένα παιδί με ΔΕΠΥ αρκεί να ενταχθεί άμεσα σε ένα πρόγραμμα κατάλληλης και συντονισμένης υποστήριξης. Πάντα βέβαια θα πρέπει να υπάρχει στενή συνεργασία ανάμεσα στους γονείς, τον δάσκαλο και τους ειδικούς που πλαισιώνουν το παιδί.

Βιβλιογραφία

1. American Psychiatric Association (2022). DSM-5-TR: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders.
2. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD).
3. National Institute of Mental Health (NIMH). Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder.
4. Barkley, R. A. Taking Charge of ADHD.
5. World Health Organization (WHO). ICD-11 Classification of ADHD.